ന്യൂറൽ വാട്ടർമാർക്കുകളുടെ പ്രവർത്തനം｜ചിത്രങ്ങളിലും ശബ്ദത്തിലും അദൃശ്യ ഡിജിറ്റൽ മുദ്ര പതിക്കുന്ന വിധം

സോഷ്യൽ മീഡിയയിലോ വാർത്താ സൈറ്റുകളിലോ അത്ഭുതപ്പെടുത്തുന്ന ഒരു ഫോട്ടോയോ ഓഡിയോ സന്ദേശമോ കാണുമ്പോൾ ഒരു സംശയം സ്വാഭാവികമായി ഉണ്ടാകാം: ഇത് യഥാർത്ഥ ക്യാമറ പകർത്തിയതാണോ അതോ ജനറേറ്റീവ് ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസ് നിർമ്മിച്ചതാണോ? പഴയ കാലത്തെ വാട്ടർമാർക്കുകൾ ചിത്രങ്ങളുടെ മൂലയിലുള്ള ഒരു ചെറിയ ലോഗോയോ അക്ഷരങ്ങളോ ആയിരുന്നു, അവ എളുപ്പത്തിൽ ക്രോപ്പ് ചെയ്യാനോ മായ്ച്ചുകളയാനോ സാധിക്കുമായിരുന്നു. എന്നാൽ ആധുനിക കമ്പ്യൂട്ടർ ശാസ്ത്രജ്ഞർ വികസിപ്പിച്ച ന്യൂറൽ വാട്ടർമാർക്കിംഗ് സാങ്കേതികവിദ്യ മനുഷ്യന്റെ കണ്ണുകൾക്ക് തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയാത്ത അദൃശ്യമായ ഗണിതശാസ്ത്ര രീതികളിലൂടെയാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ചിത്രത്തിന്റെയോ ശബ്ദത്തിന്റെയോ യഥാർത്ഥ ഗുണനിലവാരം കുറയ്ക്കാതെ തന്നെ അത് എഐ നിർമ്മിതമാണെന്ന് തെളിയിക്കുന്ന രഹസ്യ ഡിജിറ്റൽ ഒപ്പ് ഫയലിന്റെ ഘടനയിൽ ശാശ്വതമായി പതിപ്പിക്കാൻ ഈ സംവിധാനത്തിന് കഴിയും.

ഉള്ളടക്കത്തിന്റെ ഉള്ളിൽ അദൃശ്യ മുദ്ര പതിക്കുന്ന വിധം

സാധാരണ എഡിറ്റിംഗ് രീതികളിൽ ഒരു ചിത്രത്തിന് മുകളിൽ അധികമായി എന്തെങ്കിലും ചേർക്കുകയാണ് പതിവ്. എന്നാൽ ന്യൂറൽ വാട്ടർമാർക്കുകൾ നിർമ്മാണ പ്രക്രിയയുടെ തന്നെ അവിഭാജ്യ ഘടകമായി മാറുന്നു. ഗൂഗിൾ ജെമിനി പോലുള്ള നൂതന എഐ സംവിധാനങ്ങൾ ഒരു ചിത്രം രൂപപ്പെടുത്തുമ്പോൾ ലക്ഷക്കണക്കിന് പിക്സലുകളുടെ സംഖ്യാ മൂല്യങ്ങൾ കണക്കുകൂട്ടുന്നു. ഈ ഘട്ടത്തിൽ തന്നെ നിർമ്മാണ മോഡലുമായി ചേർന്നു പ്രവർത്തിക്കുന്ന വാട്ടർമാർക്കിംഗ് അൽഗോരിതം പിക്സലുകളുടെ സൂക്ഷ്മ മൂല്യങ്ങളിൽ മനുഷ്യർക്ക് തിരിച്ചറിയാനാവാത്ത നേരിയ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തുന്നു.

ഇത്തരത്തിൽ ലോകമെമ്പാടും ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ സാങ്കേതികവിദ്യയാണ് ഗൂഗിൾ ഡീപ്‌മൈൻഡ് വികസിപ്പിച്ച 'സിന്ത് ഐഡി' (SynthID). ചിത്രങ്ങളിലും ശബ്ദത്തിലും മാത്രമല്ല, ടെക്സ്റ്റ് രൂപത്തിലുള്ള ഉള്ളടക്കങ്ങളിലും സിന്ത് ഐഡി അദൃശ്യമായ ചിഹ്നങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തുന്നു. ടെക്സ്റ്റ് നിർമ്മിക്കുമ്പോൾ വാക്കുകളുടെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിലും ക്രമത്തിലും അതീവ സൂക്ഷ്മമായ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ പാറ്റേൺ സാധാരണ വായനക്കാരന് യാദൃച്ഛികമായി തോന്നുമെങ്കിലും, പ്രത്യേക പരിശീലനം ലഭിച്ച ഡിറ്റക്ടർ സോഫ്റ്റ്‌വെയറിന് ആ വാചകങ്ങൾ ഏത് എഐ മോഡൽ വഴിയാണ് നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടതെന്ന് വളരെ കൃത്യമായി വായിച്ചെടുക്കാൻ സാധിക്കുന്നു.

എഡിറ്റിംഗിനെ അതിജീവിക്കുന്ന കരുത്തും പ്രധാന പരിമിതികളും

ന്യൂറൽ വാട്ടർമാർക്കുകളുടെ ഏറ്റവും വലിയ സവിശേഷത അവയുടെ ഈടുനിൽപ്പാണ്. സാധാരണ ഡിജിറ്റൽ ടാഗുകൾ അല്ലെങ്കിൽ മെറ്റാഡാറ്റ ഫയലുകൾ എളുപ്പത്തിൽ നീക്കം ചെയ്യാൻ സാധിക്കും. എന്നാൽ ന്യൂറൽ മുദ്ര ചിത്രത്തിന്റെ ഘടനയിൽ തന്നെയുള്ളതിനാൽ ചിത്രം ചെറുതാക്കുകയോ, കട്ട് ചെയ്യുകയോ, ജെപെഗ് ഫോർമാറ്റിലേക്ക് കംപ്രസ് ചെയ്യുകയോ ചെയ്താലും ഈ അദൃശ്യ സിഗ്നൽ നശിക്കാതെ നിലനിൽക്കുന്നു. ഫേസ്ബുക്ക്, ഇൻസ്റ്റാഗ്രാം തുടങ്ങിയ പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകളിലേക്ക് ചിത്രം അപ്‌ലോഡ് ചെയ്യുമ്പോൾ ഉണ്ടാകുന്ന കംപ്രഷനെ അതിജീവിക്കാൻ ഇവയ്ക്ക് കഴിയും.

എങ്കിലും ഈ സാങ്കേതികവിദ്യയ്ക്ക് കൃത്യമായ ചില പരിമിതികളുണ്ട്. ഒരു ചിത്രത്തിന്റെ പ്രിന്റ് എടുത്ത് വീണ്ടും സ്കാൻ ചെയ്യുകയോ, ചിത്രത്തിൽ അമിതമായ ഫിൽട്ടറുകൾ പ്രയോഗിക്കുകയോ, മറ്റൊരു എഐ എഡിറ്റിംഗ് ടൂൾ ഉപയോഗിച്ച് ഫയൽ അടിമുടി തിരുത്തുകയോ ചെയ്താൽ വാട്ടർമാർക്ക് സിഗ്നൽ ദുർബലമാകാം. ഇതോടെ പരിശോധനാ സോഫ്റ്റ്‌വെയറുകൾക്ക് അത് എഐ നിർമ്മിതമാണെന്ന് തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയാതെ വരുന്നു. അതുകൊണ്ട് തന്നെ മനഃപൂർവ്വം തെറ്റിദ്ധരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന വിദഗ്ദ്ധരായ ഹാക്കർമാർക്ക് ഈ മുദ്രകൾ മായ്ച്ചുകളയാനുള്ള വഴികൾ കണ്ടെത്താൻ സാധിച്ചേക്കാം.

ക്രിപ്റ്റോഗ്രാഫിക് സി2പിഎ മെറ്റാഡാറ്റയും ന്യൂറൽ മുദ്രയും

ഡിജിറ്റൽ മാധ്യമങ്ങളുടെ സത്യാവസ്ഥ ഉറപ്പാക്കാൻ ഇന്ന് ഉപയോഗിക്കുന്ന മറ്റൊരു പ്രധാന സംവിധാനമാണ് സി2പിഎ (C2PA - Coalition for Content Provenance and Authenticity). അഡോബിയും മൈക്രോസോഫ്റ്റും ഉൾപ്പെടുന്ന അന്താരാഷ്ട്ര സഖ്യം വികസിപ്പിച്ച ഈ രീതി ഫയലുകൾക്കൊപ്പം ഒരു ഡിജിറ്റൽ ജനന സർട്ടിഫിക്കറ്റ് പോലെ ക്രിപ്റ്റോഗ്രാഫിക് വിവരങ്ങൾ ചേർക്കുന്നു. എപ്പോൾ, ഏത് ക്യാമറ അല്ലെങ്കിൽ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ ഉപയോഗിച്ച് ചിത്രം നിർമ്മിച്ചു എന്ന ചരിത്രം ഇതിൽ രേഖപ്പെടുത്തുന്നു.

സി2പിഎ സംവിധാനവും ന്യൂറൽ വാട്ടർമാർക്കിംഗും പരസ്പര പൂരകങ്ങളായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ക്രിപ്റ്റോഗ്രാഫിക് സർട്ടിഫിക്കറ്റുകൾ വിശദമായ വിവരങ്ങൾ നൽകുമ്പോൾ അവ സോഷ്യൽ മീഡിയ വഴി പങ്കുവെക്കുമ്പോൾ നീക്കം ചെയ്യപ്പെടാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. എന്നാൽ ന്യൂറൽ വാട്ടർമാർക്ക് ഫയലിൽ നിന്ന് അടർത്തിമാറ്റാൻ പ്രയാസമാണ്. രണ്ട് സംവിധാനങ്ങളും ഒന്നിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുമ്പോൾ ഡിജിറ്റൽ ഉള്ളടക്കത്തിന്റെ വിശ്വാസ്യത ഇരട്ടിയാകുന്നു.

നിയമപരമായ നിബന്ധനകളും ഉപയോക്താക്കൾ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട കാര്യങ്ങളും

യൂറോപ്യൻ യൂണിയന്റെ എഐ ആക്ട് (EU AI Act) പോലുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര നിയമങ്ങൾ പ്രകാരം ജനറേറ്റീവ് എഐ നിർമ്മിക്കുന്ന ഉള്ളടക്കങ്ങളിൽ ഉപയോക്താക്കൾക്ക് വ്യക്തമായി മനസ്സിലാകുന്ന ലേബലുകളോ വാട്ടർമാർക്കുകളോ നിർബന്ധമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. വായനക്കാരെ തെറ്റിദ്ധരിപ്പിക്കുന്ന ഡീപ്ഫേക്കുകൾ തടയുന്നതിനായി സാങ്കേതിക സ്ഥാപനങ്ങൾ ഇപ്പോൾ ഇത്തരം പരിശോധനാ സൗകര്യങ്ങൾ ഓൺലൈനിൽ ലഭ്യമാക്കുന്നുണ്ട്. ഡിജിറ്റൽ ലോകത്ത് ജാഗ്രത പുലർത്താൻ താഴെ പറയുന്ന മൂന്ന് കാര്യങ്ങൾ ശ്രദ്ധിക്കാം:

• വാട്ടർമാർക്ക് പരിശോധനയ്‌ക്കൊപ്പം റിവേഴ്സ് ഇമേജ് സെർച്ച് നടത്തി വാർത്തയുടെ ആധികാരികത ഉറപ്പുവരുത്തുക.
• സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ കാണുന്ന അവിശ്വസനീയമായ ചിത്രങ്ങൾ ഫോർവേഡ് ചെയ്യുന്നതിന് മുൻപ് അംഗീകൃത മാധ്യമ റിപ്പോർട്ടുകൾ പരിശോധിക്കുക.
• വാട്ടർമാർക്ക് ഇല്ല എന്നതുകൊണ്ട് മാത്രം ഒരു ഫോട്ടോ പൂർണ്ണമായും യഥാർത്ഥമാണെന്ന് സ്വയം വിശ്വസിക്കാതിരിക്കുക.

വാട്ടർമാർക്കിംഗ് സംവിധാനം ഇല്ലാത്ത സ്വതന്ത്ര സോഫ്റ്റ്‌വെയറുകൾ ഉപയോഗിച്ച് നിർമ്മിച്ച വ്യാജ ചിത്രങ്ങളിൽ ഇത്തരം അടയാളങ്ങൾ ഉണ്ടാകില്ല. അതിനാൽ സാങ്കേതിക പരിശോധനകൾക്കൊപ്പം സ്വന്തം യുക്തിയും വിവേചനബുദ്ധിയും ഉപയോഗിച്ച് വിവരങ്ങൾ വിലയിരുത്തുകയാണ് സുരക്ഷിതമായിരിക്കാനുള്ള ഏറ്റവും നല്ല വഴി.