എഐ പ്രായം കണക്കാക്കൽ: ക്യാമറകൾ മുഖം നോക്കി പ്രായം നിർണ്ണയിക്കുന്നത് എങ്ങനെ?

ഒരു സൂപ്പർമാർക്കറ്റിലോ മദ്യശാലയിലോ പ്രവേശിക്കുമ്പോൾ കവാടത്തിലെ ക്യാമറ നിങ്ങളുടെ മുഖത്തേക്ക് നോക്കുകയും തിരിച്ചറിയൽ കാർഡുകളൊന്നും ചോദിക്കാതെ തന്നെ നിങ്ങൾ പതിനെട്ട് വയസ്സിന് മുകളിലുള്ള ആളാണോ എന്ന് തനിയെ തീരുമാനിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന സാഹചര്യം സങ്കൽപ്പിക്കുക. സമാനമായി ചില ഓൺലൈൻ ഗെയിമുകളിലും സോഷ്യൽ മീഡിയ പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകളിലും അക്കൗണ്ട് തുടങ്ങുമ്പോൾ ജനന സർട്ടിഫിക്കറ്റ് അപ്‌ലോഡ് ചെയ്യുന്നതിന് പകരം മുഖം ക്യാമറയിൽ കാണിക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടാറുണ്ട്. ഉപയോക്താക്കൾക്ക് സൗകര്യപ്രദമാണെന്ന് തോന്നുമെങ്കിലും രേഖകൾ പരിശോധിക്കാതെ ഒരു യന്ത്രം എങ്ങനെയാണ് പ്രായം തിട്ടപ്പെടുത്തുന്നത് എന്ന ചോദ്യം ഇവിടെ പ്രസക്തമാകുന്നു.

സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ പ്രവർത്തനരീതി

ക്യാമറ ഒരു വ്യക്തിയുടെ മുഖത്തിന്റെ ഫോട്ടോ എടുക്കുമ്പോൾ തന്നെ കമ്പ്യൂട്ടർ വിഷൻ അൽഗോരിതങ്ങൾ പ്രവർത്തിച്ചു തുടങ്ങുന്നു. ഇതിനായി പ്രധാനമായും ഉപയോഗിക്കുന്നത് ആഴത്തിലുള്ള പഠന മാതൃകകളായ കൺവല്യൂഷണൽ ന്യൂറൽ നെറ്റ്‌വർക്കുകൾ (CNN) ആണ്. ഈ സിസ്റ്റം ആദ്യം മുഖത്തിന്റെ കൃത്യമായ സ്ഥാനവും കണ്ണ്, മൂക്ക്, ചുണ്ട് എന്നിവയുടെ അതിരുകളും അടയാളപ്പെടുത്തുന്നു. തുടർന്ന് ചർമ്മത്തിലെ നേർത്ത വരകൾ, ചുളിവുകൾ, ചർമ്മത്തിന്റെ ഇലാസ്തികത, താടിയെല്ലിന്റെയും നെറ്റിയുടെയും ഘടന എന്നിവ വിശദമായി വിശകലനം ചെയ്യുന്നു.

ഈ വിവരങ്ങൾ ശേഖരിച്ച ശേഷം വ്യത്യസ്ത പ്രായത്തിലുള്ള ദശലക്ഷക്കണക്കിന് മനുഷ്യരുടെ മുഖചിത്രങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് മുൻകൂട്ടി പരിശീലിപ്പിച്ച ഒരു ഗണിത മാതൃകയുമായി സിസ്റ്റം താരതമ്യം ചെയ്യുന്നു. ഇവിടെ ഒരു പ്രധാന വ്യത്യാസം മനസ്സിലാക്കേണ്ടതുണ്ട്: ഇത് ഒരു വ്യക്തിയെ പേരെടുത്ത് തിരിച്ചറിയുന്ന ഫേഷ്യൽ റെക്കഗ്നിഷൻ അല്ല. പകരം വ്യക്തി ആരാണെന്ന് അറിയാതെ അവരുടെ പ്രായം മാത്രം അനുമാനിക്കുന്ന പ്രക്രിയയാണിത്. എന്നാൽ ഈ സംവിധാനം ഒരു കൃത്യമായ ജനനത്തീയതി നൽകുന്നില്ല. മറിച്ച്, ഈ വ്യക്തി ഇരുപത്തിയഞ്ചിനും മുപ്പതിനും ഇടയിൽ പ്രായമുള്ള ആളാകാൻ സാധ്യതയുണ്ടെന്ന ഒരു പ്രായപരിധി മാത്രമാണ് അനിശ്ചിതത്വത്തിന്റെ മാർജിനോടെ നൽകുന്നത്.

പരിമിതികളും തെറ്റായ നിഗമനങ്ങളും

മുഖം നോക്കി പ്രായം കണക്കാക്കുന്ന രീതിയിൽ വലിയ തോതിലുള്ള പിഴവുകൾ ഉണ്ടാകാമെന്ന് ശാസ്ത്രീയ പരിശോധനകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു. അമേരിക്കയിലെ നാഷണൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് സ്റ്റാൻഡേർഡ്സ് ആൻഡ് ടെക്നോളജി (NIST) 2020-ൽ നടത്തിയ ഫേസ് റെക്കഗ്നിഷൻ വെണ്ടർ ടെസ്റ്റ് (FRVT) പ്രകാരം കറുത്ത വംശജരുടെയും സ്ത്രീകളുടെയും കുട്ടികളുടെയും മുഖങ്ങൾ പരിശോധിക്കുമ്പോൾ ഇത്തരം അൽഗോരിതങ്ങളിൽ വലിയ തോതിലുള്ള വ്യതിയാനങ്ങളും തെറ്റുകളും രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.

• കൗമാരക്കാരിലെ ആശയക്കുഴപ്പം: പതിനാറിനും പത്തൊമ്പതിനും ഇടയിൽ പ്രായമുള്ളവരുടെ മുഖലക്ഷണങ്ങൾ അതിവേഗം മാറുന്നതിനാൽ കൗമാരക്കാരെ മുതിർന്നവരായി തെറ്റിദ്ധരിക്കാനോ മുതിർന്നവരെ കുട്ടികളായി തെറ്റിദ്ധരിക്കാനോ സാധ്യത വളരെ കൂടുതലാണ്.
• വെളിച്ചവും മേക്കപ്പും: മോശം വെളിച്ചം, ക്യാമറയുടെ കോൺ, മേക്കപ്പ്, താടി എന്നിവ അൽഗോരിതത്തിന്റെ കണക്കുകൂട്ടലുകളെ സാരമായി ബാധിക്കുകയും തെറ്റായ ഫലങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
• വംശീയവും ലിംഗപരവുമായ പക്ഷപാതം: പരിശീലന ഡാറ്റയിലെ വൈവിധ്യക്കുറവ് കാരണം പ്രത്യേക വംശങ്ങളിലോ പ്രദേശങ്ങളിലോ ഉള്ള ആളുകളുടെ പ്രായം തെറ്റായി നിർണ്ണയിക്കപ്പെടാനുള്ള സാധ്യത വർധിക്കുന്നു.

ഇത്തരം പിഴവുകൾ പ്രായോഗിക തലത്തിൽ ഗുരുതരമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാം. യഥാർത്ഥത്തിൽ പ്രായപൂർത്തിയായ വ്യക്തികൾക്ക് അനാവശ്യമായി സേവനങ്ങളും പ്രവേശനവും നിഷേധിക്കപ്പെടാം. അതേസമയം തെറ്റായ പോസിറ്റീവ് ഫലങ്ങൾ കാരണം പ്രായപൂർത്തിയാകാത്ത കുട്ടികൾ മുതിർന്നവർക്കുള്ള അപകടകരമായ ഉള്ളടക്കങ്ങളിൽ പ്രവേശിക്കാനുള്ള പഴുതും ഇത് സൃഷ്ടിക്കുന്നു.

സ്വകാര്യതയും നിയമപരമായ സംരക്ഷണവും

ഒരു വ്യക്തിയുടെ മുഖം മാറ്റാൻ കഴിയാത്ത സെൻസിറ്റീവ് ബയോമെട്രിക് ഡാറ്റയാണ്. അതിനാൽ തന്നെ യൂറോപ്യൻ യൂണിയന്റെ ജിഡിപിആർ (GDPR) നിയമപ്രകാരം ഇത്തരം വിവരങ്ങൾ ശേഖരിക്കുന്നതിന് വ്യക്തമായ നിയമപരമായ അടിസ്ഥാനവും ഉപയോക്താവിന്റെ മുൻകൂർ സമ്മതവും നിർബന്ധമാണ്. ക്യാമറയിലൂടെ പ്രായം പരിശോധിക്കുന്ന സംവിധാനങ്ങളിൽ നിന്ന് ചിത്രങ്ങൾ ഉടനടി നശിപ്പിക്കണമെന്നും സെർവറുകളിൽ സൂക്ഷിച്ചു വെക്കരുതെന്നും യുകെ ഇൻഫർമേഷൻ കമ്മീഷണറുടെ ഓഫീസ് (ICO) കർശന നിർദ്ദേശം നൽകിയിട്ടുണ്ട്. അമേരിക്കയിലെ ഇല്ലിനോയിസ് ബയോമെട്രിക് ഇൻഫർമേഷൻ പ്രൈവസി ആക്ട് (BIPA) പോലുള്ള നിയമങ്ങളും രേഖാമൂലമുള്ള സമ്മതമില്ലാതെ മുഖം സ്കാൻ ചെയ്യുന്നത് കർശനമായി വിലക്കുന്നു.

ഉപയോക്താക്കളുടെ വ്യക്തമായ അനുമതിയില്ലാതെ വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങളിൽ ഇത്തരം ക്യാമറകൾ സ്ഥാപിക്കുന്നത് സ്വകാര്യതയിലേക്കുള്ള കടന്നുകയറ്റമാണ്. പ്രായം കണക്കാക്കുന്നതിന്റെ മറവിൽ ജനങ്ങളുടെ മുഖചിത്രങ്ങൾ ശേഖരിച്ച് പരസ്യ ആവശ്യങ്ങൾക്കോ നിരീക്ഷണത്തിനോ ഉപയോഗിക്കുന്നത് തടയാൻ സുതാര്യമായ ഓഡിറ്റിംഗും കൃത്യമായ മേൽനോട്ടവും അനിവാര്യമാണ്.

ഉപയോക്താക്കൾക്ക് ചെയ്യാൻ കഴിയുന്ന കാര്യങ്ങൾ

ഓൺലൈനിലോ ഓഫ്‌ലൈനിലോ മുഖം സ്കാൻ ചെയ്ത് പ്രായം തെളിയിക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടുമ്പോൾ സ്വീകരിക്കാവുന്ന മുൻകരുതലുകൾ ഇവയാണ്:

• മറ്റ് മാർഗ്ഗങ്ങൾ അന്വേഷിക്കുക: ക്യാമറ സ്കാനിംഗിന് പകരമായി ബാങ്ക് കാർഡുകളോ ഒഫീഷ്യൽ തിരിച്ചറിയൽ രേഖകളോ വഴി പ്രായം സ്ഥിരീകരിക്കാൻ അവസരമുണ്ടെങ്കിൽ അത് തിരഞ്ഞെടുക്കുക.
• സ്വകാര്യതാ നയം വായിക്കുക: മുഖത്തിന്റെ ചിത്രം പ്രായം പരിശോധിച്ച ശേഷം ഉടനടി സെർവറുകളിൽ നിന്ന് ഒഴിവാക്കുന്നുണ്ടെന്ന് കമ്പനിയുടെ നയങ്ങൾ പരിശോധിച്ച് ഉറപ്പുവരുത്തുക.
• തെറ്റായ തീരുമാനങ്ങൾ ചോദ്യം ചെയ്യുക: എഐ തെറ്റായ പ്രായം രേഖപ്പെടുത്തി അക്കൗണ്ട് റദ്ദാക്കുകയോ സേവനം തടയുകയോ ചെയ്താൽ മനുഷ്യ ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ നേരിട്ടുള്ള പുനഃപരിശോധന ആവശ്യപ്പെടുക.

ക്യാമറകൾക്ക് ഒരിക്കലും നിങ്ങളുടെ ജനന സർട്ടിഫിക്കറ്റ് വായിക്കാൻ കഴിയില്ലെന്ന് ഓർക്കുക. അവ പുറംകാഴ്ചയിലെ ലക്ഷണങ്ങൾ പരിശോധിച്ച് ഒരു ഏകദേശ സാധ്യത കണക്കുകൂട്ടുക മാത്രമാണ് ചെയ്യുന്നത്. യന്ത്രത്തിന്റെ അനുമാനങ്ങളെ അന്ധമായി വിശ്വസിക്കാതെ സ്വന്തം ഡിജിറ്റൽ സ്വകാര്യതയെയും അവകാശങ്ങളെയും കുറിച്ച് ബോധവാന്മാരായിരിക്കുക എന്നതാണ് ഏറ്റവും വലിയ സുരക്ഷ.